Historia Mercedes-Benz 540K

Mercedes-Benz 540K zaprezentowano w październiku 1936 roku na paryskim salonie samochodowym jako następcę modelu 500K. Samochód należał do rodziny W29 i stanowił przedwojenną ofertę marki w najwyższej klasie: nabywca wybierał nie tylko długość podwozia, lecz także typ nadwozia oraz wyposażenie.

Najważniejszą zmianą wobec 500K był silnik: rzędowy, ośmiocylindrowy motor OHV o pojemności 5401 cm³. W pracy bez doładowania rozwijał 115 KM, a po uruchomieniu sprężarki Roots osiągał 180 KM. Powstało łącznie 419 egzemplarzy w Sindelfingen; ostatnie podwozia ukończono w 1940 roku, a część otrzymała nadwozia dopiero w 1944 roku.

Rozwój serii W29

Korzenie 540K sięgają modelu Mercedes-Benz 380 z 1933 roku, dostępnego już z opcjonalnym kompresorem, a bezpośrednim poprzednikiem był 500K. Model 540K był ostatnim etapem rozwoju serii W29.

Konstrukcyjnie zachowano układ charakterystyczny dla tych dużych Mercedesów: silnik montowany z przodu wzdłużnie, napęd tylnej osi oraz podwozie umożliwiające budowę wielu odmian. Oferowano również podwozie z silnikiem cofniętym, a także wersję o krótkim rozstawie osi. Krótsza odmiana miała średnicę zawracania 11,8 m, długa – 12,8 m.

Cechy szczególne Mercedes-Benz 540K

• Kompresor uruchamiany pełnym gazem: po wciśnięciu pedału przyspieszenia do oporu dołączała się sprężarka Roots.
• Rzędowa ósemka 5,4 l: silnik OHV miał boczny wałek rozrządu napędzany kołami zębatymi oraz podwójny gaźnik opadowy.
• Rozbudowane podwozie: z przodu zastosowano wahacze trójkątne, z tyłu oś dzieloną; pracowały sprężyny śrubowe.
• Nadwozia szyte pod zamówienie: w Sindelfingen budowano limuzyny, tourery, coupé, cabriolety, roadstery i Spezial Roadstery. Istniały też nieliczne karoserie niezależnych nadwoziowni, w tym Norrmalm.
• Skala wykonania: 419 zbudowanych samochodów wyraźnie odróżnia 540K od masowo wytwarzanych konstrukcji swojej epoki.

Dane techniczne Mercedes-Benz 540K

Wersje nadwoziowe i odmiany szczególne

Najbardziej rozpoznawalne odmiany 540K wynikały z rodzaju nadwozia i podwozia. W gamie znalazły się Cabriolet A, Cabriolet B, Roadster, Coupé oraz Spezial Roadster; Cabriolet B był najczęściej spotykaną formą nadwozia. Spezial Roadster oferowano od 1938 roku.

Dostępny był także Autobahn-Kurier z 1936 roku oraz samochody na podwoziu z cofniętym silnikiem, zamawiane jako coupé, cabriolet lub roadster. W indywidualnych zamówieniach pojawiały się m.in. powiększony zbiornik paliwa, dwa akumulatory, reflektory Marchal i dodatkowa izolacja kabiny.

Na co zwrócić uwagę przed zakupem

W 540K kluczowe znaczenie ma zgodność mechaniki i nadwozia z konkretnym podwoziem. Warto potwierdzić działanie układu doładowania: sprężarka Roots powinna załączać się dopiero przy pełnym wciśnięciu pedału gazu. Kontroli wymagają też podwójny gaźnik, układ chłodzenia oraz precyzja pracy skrzyni biegów i napędu tylnej osi.

Podwozie należy sprawdzić pod kątem stanu przednich wahaczy, sprężyn śrubowych i tylnej osi dzielonej. Przy samochodach o indywidualnych zabudowach ważne jest rozpoznanie materiału karoserii – spotykano stal i aluminium – oraz udokumentowanie wyposażenia zamówionego dla danego egzemplarza.

Silnik, przekładnia i prowadzenie

Charakter 540K wyznaczała duża rzędowa ósemka o dwóch wyraźnie różnych trybach pracy. Bez doładowania silnik dysponował 115 KM, natomiast pełne wciśnięcie gazu uruchamiało kompresor i podnosiło moc do 180 KM. Przy masie od 2250 do 2500 kg osiąganie 170 km/h wymagało zarówno dużej pojemności, jak i wydajnego doładowania.

Napęd tylnej osi przekazywała skrzynia cztero- albo pięciobiegowa. Przednie wahacze trójkątne, tylna oś dzielona oraz sprężyny śrubowe tworzyły układ zaprojektowany z myślą o zachowaniu komfortu i pewności prowadzenia także na gorszej nawierzchni. undefined

Nadwozie, wnętrze i wyposażenie

540K nie był jednym, niezmiennym nadwoziem, lecz podwoziem dla szerokiej palety otwartych i zamkniętych zabudów. W Sindelfingen powstawały m.in. limuzyny, tourery, coupé, cabriolety i roadstery. Szczególnie wyrazistą odmianą był Spezial Roadster, a Cabriolet B należał do najczęściej wybieranych wersji.

Samochody zamawiano z dużym zakresem indywidualizacji. Obok stali stosowano aluminium, a na życzenie montowano między innymi dodatkową izolację kabiny, reflektory Marchal, podwójne akumulatory i zbiornik paliwa o większej pojemności. Dlatego ocena konkretnego 540K wymaga spojrzenia na jego specyfikację, a nie tylko na nazwę wersji nadwoziowej.

Ceny w okresie produkcji

W okresie produkcji samo podwozie 540K kosztowało 15 500 reichsmarek. Za limuzyny, tourery, coupé i cabriolety płacono 22 000 RM, natomiast Spezial Roadster wyceniano na 28 000 RM. Autobahn-Kurier oferowany w 1936 roku kosztował 24 000 RM. Rozpiętość cen wynikała przede wszystkim z długości podwozia, zabudowy i zakresu wyposażenia.

Mercedes-Benz 540K – podsumowanie

Mercedes-Benz 540K to końcowe rozwinięcie serii W29, produkowane od 1936 do 1940 roku. Łączy rzędowy silnik R8 o pojemności 5401 cm³, sprężarkę Roots uruchamianą pełnym gazem, napęd tylnej osi i prędkość maksymalną 170 km/h. Przy 419 zbudowanych egzemplarzach szczególnie istotne są oryginalność podwozia, typ zabudowy, działanie kompresora oraz dokumentacja indywidualnego wyposażenia.