Historia BMW Serii 5

BMW Serii 5 zadebiutowało w 1972 roku jako następca czterodrzwiowych sedanów BMW Neue Klasse. To właśnie z pierwszą generacją wprowadzono znany system oznaczeń: pierwsza cyfra wskazuje serię, a kolejne odnoszą się do pojemności i wersji silnikowej. Stąd nazwy takie jak 520i, 525i czy 535i.

Od początku była to czterodrzwiowa limuzyna klasy wyższej-średniej o klasycznym układzie BMW: silnik z przodu i napęd na tylną oś. Kolejne wcielenia rozwijały tę koncepcję przez mocniejsze rzędowe szóstki, jednostki V8, coraz bardziej zaawansowane zawieszenia oraz wyposażenie z zakresu komfortu i bezpieczeństwa. Od 1991 roku oferta obejmuje również praktyczne kombi Touring. W latach 2009–2017 dostępny był także pięciodrzwiowy fastback Gran Turismo.

Generacje i rozwój modelu

• E12 (1972–1981) – pierwsza Seria 5, zaprojektowana przez Marcella Gandiniego. Występowała jako czterodrzwiowa limuzyna z tylnym napędem; gamę otwierały czterocylindrowe 518 i 520, a na drugim końcu stały sześciocylindrowe odmiany z rodziną M30.
• E28 (1981–1988) – rozwinięcie E12 o lżejszym nadwoziu, zmienionym pasie przednim i bardziej kanciastym tyle. W tej generacji pojawiło się M5, a M535i zapowiadało późniejsze sportowe odmiany serii.
• E34 (1988–1996) – całkowicie nowa konstrukcja o bardziej aerodynamicznej sylwetce. Była pierwszą Serią 5 oferowaną z napędem na cztery koła, a od 1991 roku również jako Touring z oddzielnie otwieraną szybą tylnej klapy.
• E39 (1995–2003) – kontynuowało układ limuzyny i Touringa, rozwijając wyposażenie, elektronikę oraz ofertę silnikową.
• E60/E61 (2003–2010) – E61 oznacza wersję Touring. W tej epoce do Serii 5 szeroko weszły systemy iDrive, nawigacja i rozbudowana diagnostyka pokładowa.
• F10/F11 oraz G30 i następcy – kolejne generacje zachowały sedana i Touringa, a obok tylnego napędu oferowały warianty xDrive oraz coraz bardziej zaawansowane układy wspomagające kierowcę.

Najważniejsze cechy BMW Serii 5

Najbardziej charakterystyczne elementy Serii 5 to napęd na tylną oś, silniki rzędowe sześciocylindrowe oraz kokpit z konsolą i zestawem wskaźników zwróconymi ku kierowcy. Odmiany 518, 520, 525i, 528i, 530i, 535i, 540i i 550i pokazują, jak szeroka była paleta jednostek napędowych w kolejnych generacjach.

W E34 standardem stał się ABS, a rozwój modelu przyniósł poduszki powietrzne, ASC+T, DSC, Servotronic, adaptacyjne zawieszenie i aktywne reflektory. Wersje Touring łączyły mechanikę limuzyny z dzieloną tylną kanapą, roletą bagażnika oraz – w części odmian – podwójnym dachem.

Szczególne miejsce zajmują odmiany M: M535i i M5 otrzymywały mocniejsze silniki, większe hamulce, sportowe zawieszenie, inne fotele i kierownice, a także elementy aerodynamiczne oraz poszerzone nadkola.

Dane techniczne BMW Serii 5

Wersje sportowe i specjalne

M535i stanowiło sportową zapowiedź późniejszego M5, natomiast BMW M5 było ręcznie składanym wariantem wykorzystującym technikę BMW Motorsport. W różnych generacjach M5 stosowano między innymi silniki S38, S62 i S85, a oprócz napędu wyróżniały je wydajniejsze hamulce, sportowe zawieszenie, fotele i kierownice M oraz odmienne detale nadwozia.

Wśród wersji o szczególnym charakterze wymienia się także Winkelhock Edition, M5 Nürburgring, odmiany Motorsport, Individual oraz limitowane Touring. Program BMW Individual pozwalał łączyć niestandardowy lakier, tapicerkę i dekoracyjne wykończenia wnętrza.

Na co zwrócić uwagę przed zakupem

Przy ocenie klasycznego BMW Serii 5 istotne są zgodność numerów, oryginalna powłoka lakiernicza, kompletność wnętrza oraz udokumentowana historia serwisowa. Warto sprawdzić obecność fabrycznego zestawu narzędzi w klapie bagażnika, trójkąta, apteczki i elementów wyposażenia dodatkowego, ponieważ są częścią specyfikacji samochodu.

W E34 i późniejszych generacjach stosowano częściowo ocynkowane nadwozia oraz lepsze zabezpieczenie antykorozyjne, ale ocena stanu podłogi i karoserii pozostaje podstawowym elementem oględzin. W autach z rozbudowaną elektroniką należy zweryfikować działanie Check Control, komputera pokładowego, klimatyzacji, elektrycznej regulacji foteli, szyb, lusterek oraz wyposażenia audio i nawigacji.

Silniki, skrzynie biegów i prowadzenie

Seria 5 przez dekady opierała swój charakter na połączeniu tylnego napędu z silnikami rzędowymi. Szczególnie ważne są sześciocylindrowe M20, M30, M50, M52 i M54; w późniejszych generacjach paletę uzupełniały V8, diesle oraz sportowe jednostki M. Modele z przełomu lat 80. i 90. korzystały już z elektronicznego wtrysku, sterowania Bosch Motronic oraz katalizatorów, a od E39 upowszechniła się diagnostyka OBD.

Układ jezdny ewoluował wraz z generacjami: od prostszych rozwiązań z osią wahliwą do wielowahaczowych układów tylnych. E34 wprowadziło do Serii 5 możliwość zamówienia napędu na cztery koła, zaś późniejsze modele rozbudowały tę ofertę o xDrive. Sportowe pakiety M-Technic obejmowały między innymi zawieszenie, fotele, kierownicę, felgi i pakiet aerodynamiczny. 1. BMW 520i / 525i – klasyczne oznaczenia benzynowych wersji z wtryskiem paliwa, silnie związane z historią E12, E28 i E34. 2. BMW 535i / M535i – mocniejsze sześciocylindrowe odmiany, z M535i jako bezpośrednim poprzednikiem koncepcji M5. 3. BMW M5 – najwyżej pozycjonowana sportowa wersja Serii 5, z silnikami Motorsport, większymi hamulcami i zmienionym podwoziem. 4. BMW 540i / 550i – odmiany z silnikami V8, stanowiące alternatywę dla rzędowych szóstek. 5. BMW 524td / 525tds – wysokoprężne wersje Serii 5.

Nadwozie, wnętrze i wyposażenie

E12 otrzymało klinowatą, kanciastą karoserię autorstwa Marcella Gandiniego. E28 zachowało bliskie pokrewieństwo z poprzednikiem, ale wyróżniało się mocniej zaznaczonym tyłem, chromowanymi obwódkami tylnych lamp i szerszą, dwuczęściową nerką. W E34 sylwetka stała się bardziej opływowa, a jej proporcje nawiązywały do ówczesnej Serii 7.

W kabinie ważna jest typowa dla BMW ergonomia: analogowe zegary, obrotomierz i deska rozdzielcza skierowana w stronę kierowcy. Wyposażenie mogło obejmować welur lub skórę, drewno, klimatyzację, tempomat, podgrzewane i elektrycznie regulowane fotele z pamięcią, szyberdach, roletę przeciwsłoneczną, PDC oraz systemy audio Bavaria, Business, Professional, Harman Kardon lub DSP.

Do rozpoznawalnych dodatków należą felgi Styling i BBS, pakiet Shadow Line, szyby Green Heat Protection Glass, podwójne reflektory, światła przeciwmgielne i spryskiwacze reflektorów. W palecie lakierów występowały między innymi Polaris, Alpinweiß, Titansilber, Calypsorot, Delphingrau, Estorilblau, Carbon Schwarz, Orientblau, Santorinblau i Macau Blau.

Oznaczenia i wyposażenie fabryczne

Oznaczenia E12, E28, E34, E39, E60 i F10 służą do precyzyjnego rozróżniania generacji Serii 5. BMW używało kodów E od 1972 do 2010 roku, kodów F w latach 2010–2016, a od 2017 roku kodów G.

W nazwach typu 525i liczba odnosi się do pojemności, a litera „i” oznacza wtrysk paliwa. Spotykane są także wersje z katalizatorem oraz przystosowane do benzyny bezołowiowej. Oryginalna specyfikacja wyposażenia – od rodzaju tapicerki po radio, dach czy pakiet M-Technic – ma znaczenie przy identyfikacji konkretnego egzemplarza.

Podsumowanie

BMW Serii 5 obejmuje kolejne pokolenia sportowych limuzyn i kombi, począwszy od E12 z 1972 roku. E12, E28 i E34 są kluczowe dla historii klasycznej Serii 5: łączą tylny napęd, charakterystyczne sześciocylindrowe silniki i kierowcę ustawionego w centrum projektu wnętrza. Wybierając egzemplarz, warto porównać kod generacji, wersję silnikową, typ nadwozia, kompletność wyposażenia oraz dokumentację serwisową.