Historia Jaguara XJ220

Geneza XJ220 sięga nieformalnego „Saturday Club” – grupy inżynierów Jaguara skupionej wokół głównego inżyniera Jima Randle’a. Po godzinach pracy zespół rozwijał ideę drogowego Jaguara zdolnego stanąć naprzeciw Porsche 959 i Ferrari F40. Punktem odniesienia były rozwiązania z programu wyścigowego, zwłaszcza Jaguar XJR-9, który w 1988 roku wygrał 24 godziny Le Mans.

Prototyp pokazano na Birmingham International Motor Show w 1988 roku. Nazwa XJ220 odnosiła się do zakładanego celu: 220 mph, czyli około 350 km/h. Po prywatyzacji Jaguara projekt otrzymał fabryczne wsparcie, a do dopracowania wersji seryjnej powołano wspólne przedsięwzięcie Jaguar Sport z Tom Walkinshaw Racing. Produkcja odbywała się pod nadzorem TWR w Bloxham w hrabstwie Oxfordshire.

W wersji produkcyjnej XJ220 osiągnął podczas testów Jaguara na torze Nardò 349 km/h (217 mph). W latach 1992–1993 był najszybszym samochodem produkcyjnym świata. Prototyp przejechał Nürburgring w 1991 roku w czasie 7:46,36.

Rozwój modelu

Samochód koncepcyjny XJ220 różnił się wyraźnie od auta seryjnego. Pierwotnie planowano wolnossący silnik V12 oraz napęd na cztery koła. W czasie przekształcania projektu w małoseryjny samochód drogowy konstrukcję gruntownie zmieniono: rozstaw i długość auta zmniejszono, zrezygnowano z napędu 4×4, a V12 ustąpiło miejsca kompaktowemu, wywodzącemu się z motorsportu V6 3.5 twin-turbo.

Produkcja trwała od 1992 do 1994 roku. Powstało około 275 egzemplarzy, choć w źródłach spotyka się również liczby 281 albo 282 sztuk. XJ220 nie był rozwinięciem zwykłej limuzyny XJ, lecz od początku samodzielnym projektem supersamochodu Jaguara.

Najważniejsze cechy Jaguara XJ220

• V6 3.5 twin-turbo Jaguar/TWR o mocy 542 KM (404 kW), umieszczone centralnie.
• Napęd na tylne koła i 5-biegowa manualna skrzynia.
• Ręcznie wykonane aluminiowe nadwozie oraz aluminiowa struktura podłogi i podwozia typu honeycomb firmy Alcan.
• Masa około 1500 kg, przy długości przekraczającej 4,8 m, szerokości około 2,1 m i wysokości 115 cm.
• Dwuwahaczowe zawieszenie o rodowodzie wyścigowym oraz rozbudowany układ hamulcowy.
• Przyspieszenie 0–100 km/h w około 3,6 s i prędkość maksymalna zmierzona na poziomie 341,7 km/h; podczas testów na Nardò Jaguar uzyskał 349 km/h.
• Wysuwane reflektory, wielka przeszklona pokrywa komory silnika i dyskretny tylny spoiler.

Dane techniczne Jaguara XJ220

Wersje specjalne i samochody wyścigowe

W 1993 roku trzy zmodyfikowane XJ220 przygotowane przez Tom Walkinshaw Racing wystartowały w 24-godzinnym wyścigu Le Mans. Jeden samochód zwyciężył w swojej klasie, lecz po zawodach został zdyskwalifikowany z przyczyn technicznych związanych z brakiem wymaganego katalizatora. Te auta wyścigowe stanowią odrębny rozdział historii modelu względem drogowego XJ220.

Na co zwrócić uwagę przed zakupem

W przypadku XJ220 kluczowe jest potwierdzenie zgodności samochodu z fabryczną specyfikacją. Warto zweryfikować obecność oryginalnego zestawu narzędzi XJ220 oraz instrukcji właściciela, które były elementami fabrycznego wyposażenia. Istotne jest także ustalenie, czy auto zachowało właściwy dla niego układ napędowy V6 3.5 twin-turbo, ręczną skrzynię pięciobiegową oraz aluminiowe elementy nadwozia i konstrukcji.

Egzemplarze występowały zarówno z kierownicą po lewej, jak i po prawej stronie; warto więc potwierdzić pierwotną konfigurację konkretnego samochodu.

Silnik, osiągi i prowadzenie

Produkcyjny XJ220 napędza 3,5-litrowe, podwójnie doładowane V6 Jaguar/TWR o mocy 542 KM. Jednostkę opracowano na bazie doświadczeń programu motorsportowego TWR. Zamiast przewidzianego dla prototypu V12 zastosowano krótszy i lżejszy zespół napędowy, a moment obrotowy trafia wyłącznie na tylne koła przez pięciobiegową skrzynię manualną.

Dwuwahaczowe zawieszenie i układ hamulcowy zaprojektowano z wyraźnym odniesieniem do wyścigów. Przy masie około 1500 kg samochód osiąga 100 km/h w około 3,6 s. Prędkość maksymalna 341,7 km/h potwierdza, że liczba „220” w nazwie nie była przypadkowa: oznaczała zakładany pułap 220 mph.

Nadwozie i wnętrze

Sylwetkę XJ220 podporządkowano aerodynamice: samochód ma bardzo niską kabinę, długie zwisy, gładko poprowadzone powierzchnie i delikatny spojler z tyłu. Charakterystyczne są wysuwane reflektory, nawiązujące do konceptu Jaguar F-Type z 1986 roku, oraz duża szklana pokrywa nad silnikiem.

Ręcznie wykonane nadwozie z aluminium skrywa dwumiejscową kabinę wykończoną skórą Connolly. Wnętrze zestawia minimalistyczny układ z luksusowymi materiałami, a przyrządy pokładowe należały w swoim czasie do zaawansowanych rozwiązań. Niewielki bagażnik pozwalał zabrać bagaż na krótki wyjazd.

XJ220 w Le Mans i na Nardò

XJ220 pozostał ściśle związany z wyścigowym zapleczem Jaguara i TWR. Współpraca z Tom Walkinshaw Racing wpłynęła na wybór silnika V6 twin-turbo, konstrukcję zawieszenia oraz przygotowanie samochodów do Le Mans w 1993 roku.

W testach na włoskim torze Nardò Jaguar zarejestrował 349 km/h. Wynik ten uczynił XJ220 najszybszym samochodem produkcyjnym w okresie 1992–1993.

Podsumowanie

Jaguar XJ220 jest dwumiejscowym supersamochodem z lat 1992–1994, zbudowanym przez Jaguar Sport we współpracy z Tom Walkinshaw Racing. Jego najważniejsze elementy to aluminiowa konstrukcja, centralne V6 3.5 twin-turbo o mocy 542 KM, napęd tylnych kół i pięciobiegowa skrzynia ręczna. Z produkcją wynoszącą około 275 sztuk, prędkością maksymalną przekraczającą 340 km/h oraz bezpośrednim związkiem z programem wyścigowym Jaguara, XJ220 zajmuje szczególne miejsce w historii brytyjskich supersamochodów.