Historia Ferrari 330

Nazwa Ferrari 330 nie oznacza jednego nadwozia, lecz całą rodzinę modeli z silnikiem V12 produkowaną w latach 1963–1968. Liczba „330” odnosi się do przybliżonej pojemności pojedynczego cylindra, wyrażonej w centymetrach sześciennych. Wszystkie odmiany otrzymały zaprojektowany przez Aurelio Lamprediego silnik V12 o pojemności 3 967 cm³.

Pierwszym modelem był 330 America z 1963 roku: konstrukcyjnie stanowił połączenie nadwozia Ferrari 250 GTE z czterolitrowym V12. Powstało 50 egzemplarzy tego modelu przejściowego, zanim na początku 1964 roku pojawiło się 330 GT 2+2.

Ferrari 330 GT 2+2 było czteromiejscowym grand tourerem, który zastąpił 250 GT 2+2. Otrzymało dłuższy przód i tył, rozstaw osi zwiększony o 50 mm oraz nową stylistykę nadwozia. W ten sam okres wpisują się dwumiejscowe 330 GTC i 330 GTS, zaprezentowane odpowiednio w Genewie i na paryskim Mondial de l’Automobile w 1966 roku.

Rozwój gamy Ferrari 330

Rodzina 330 rozwijała ofertę Ferrari 250, równolegle z serią 275. Jej najważniejszy filar, 330 GT 2+2, był produkowany od 1964 do 1967 roku i ustąpił miejsca Ferrari 365 GT 2+2.

• 330 America (1963–1964) – 250 GTE z nowym silnikiem V12 3,967 l; wyprodukowano 50 sztuk.
• 330 GT 2+2 Serie I (1964–1965) – wersja z podwójnymi reflektorami i czterobiegową skrzynią ręczną z nadbiegiem.
• 330 GT 2+2 Interimsserie – seria przejściowa łącząca rozwiązania Serie I i Serie II; powstało około 125 egzemplarzy.
• 330 GT 2+2 Serie II (1965–1967) – rozpoznawalna po pojedynczych, okrągłych reflektorach oraz pięciobiegowej skrzyni manualnej.
• 330 GTC i 330 GTS (1966–1968) – dwumiejscowe coupé i spyder z nadwoziami Pininfariny; następcami zostały 365 GTC/GTS.

Łącznie powstało 1 088 Ferrari 330 GT 2+2, w tym około 625 egzemplarzy Serie I oraz około 455–474 Serie II.

Najważniejsze cechy Ferrari 330

Ferrari 330 łączyło klasyczną architekturę V12 z kilkoma wyraźnie odmiennymi charakterami nadwozia: czteromiejscowym 330 GT 2+2, kompaktowym dwumiejscowym 330 GTC, otwartym 330 GTS oraz przejściowym 330 America.

W przypadku 330 GT 2+2 kluczowe są:

• silnik Tipo 209 V12 o pojemności 3 967 cm³ i mocy około 300 KM przy 7 500 obr./min;
• trzy podwójne gaźniki Weber 40 DCZ/6 albo 40 DFI;
• stalowa rama rurowa, stalowe nadwozie oraz aluminiowe drzwi i maski;
• tarczowe hamulce na wszystkich kołach i dwa niezależne obwody hydrauliczne;
• wydłużony o 50 mm rozstaw osi, zaprojektowany z myślą o przestrzeni dla tylnej kanapy;
• charakterystyczne reflektory: cztery w Serie I i dwa w Serie II.

Wśród elementów wyposażenia spotyka się klimatyzację, wspomaganie kierownicy i radio Becker Mexico. Dla części aut przeznaczonych do USA importer Luigi Chinetti montował wtórnie trzybiegową automatyczną skrzynię General Motors.

Dane techniczne Ferrari 330 GT 2+2

Wersje szczególne i odmiany kolekcjonerskie

330 America jest szczególnym ogniwem historii serii: wykorzystuje sylwetkę 250 GTE, lecz napędza je czterolitrowe V12 zastosowane później w gamie 330. Zbudowano jedynie 50 egzemplarzy.

W 330 GT 2+2 wyróżnia się Interimsserie, serię przejściową między Serie I a Serie II. Około 125 aut łączyło rozwiązania obu faz produkcji. Dla rozpoznania konkretnego egzemplarza istotne są więc zgodność jego numerów, dokumentacji i fabrycznej specyfikacji.

W rodzinie 330 osobną pozycję zajmują też 330 GTC i 330 GTS. Do 1968 roku zbudowano około 600 coupé GTC oraz około 100 otwartych GTS.

Na co zwrócić uwagę przed zakupem

W Ferrari 330 najpierw należy ustalić dokładną odmianę: 330 America, 330 GT 2+2 Serie I, Interimsserie, Serie II, GTC albo GTS mają inne cechy nadwozia i specyfikacje. W 330 GT 2+2 szczególnie łatwo odróżnić Serie I po czterech reflektorach oraz skrzyni czterobiegowej z nadbiegiem, a Serie II po dwóch reflektorach i przekładni pięciobiegowej.

Przy weryfikacji samochodu ważne są zgodność numerów oraz udokumentowana historia, a także zachowanie oryginalnego koloru i wyposażenia. Warto potwierdzić specyfikację układu zasilania – trzy podwójne gaźniki Weber – oraz rodzaj skrzyni biegów. W autach z rynku amerykańskiego należy uwzględnić możliwość późniejszego montażu trzybiegowego automatu General Motors przez Luigi Chinetti.

Oględziny powinny objąć stalową ramę rurową, stalowe panele nadwozia, aluminiowe maski i drzwi, a także kompletność układu hamulcowego z tarczami na wszystkich kołach oraz dwoma niezależnymi obwodami hydraulicznymi. Certyfikaty Ferrari Classiche lub ASI ORO stanowią istotny element dokumentacji danego egzemplarza.

Silnik, skrzynia i prowadzenie

Sercem Ferrari 330 GT 2+2 jest wolnossący V12 Tipo 209 o pojemności 3,967 l. Około 300 KM przy 7 500 obr./min uzyskuje dzięki trzem podwójnym gaźnikom Weber. Konstrukcja była rozwinięciem silnika Colombo, z większym rozstawem cylindrów dla skuteczniejszego chłodzenia.

Układ jezdny 330 GT 2+2 zestawia niezależne przednie zawieszenie na podwójnych wahaczach z tylną sztywną osią na resorach piórowych; na obu osiach stosowano amortyzatory Koni. Tarcze hamulcowe na czterech kołach oraz podwójny układ hydrauliczny odpowiadają za hamowanie.

1. 330 GT 2+2 Serie I – czterobiegowa ręczna skrzynia z nadbiegiem i cztery reflektory z przodu.
2. 330 GT 2+2 Serie II – pięciobiegowa przekładnia manualna, pojedyncze reflektory i możliwość zastosowania lekkich felg ze stopów.
3. 330 GTC/GTS – dwumiejscowe odmiany coupé i spyder z tym samym czterolitrowym V12, produkowane do wejścia modeli 365 GTC/GTS w 1968 roku.

Nadwozie, wnętrze i wyposażenie

Nadwozia Ferrari 330 powstały w Pininfarinie. W 330 GT 2+2 dłuższy przód, wydłużona tylna część i rozstaw osi większy o 50 mm niż u poprzedników podporządkowano układowi 2+2. Serie I wyróżnia pas przedni z parami reflektorów, nazywanymi „Chinese Eyes”; w Serie II zastosowano pojedyncze, okrągłe lampy oraz zmienione detale.

Karoseria 330 GT 2+2 była przede wszystkim stalowa, natomiast maski i drzwi wykonano z aluminium. Kabina otrzymywała skórzaną tapicerkę. Wśród spotykanych fabrycznych barw znajdują się Bianco 20414A, Rosso VM 3171, Nocciola Metallic, Blu Sera Metallic i Bleu Gladiateur. Do wyposażenia dodatkowego należały klimatyzacja i wspomaganie kierownicy, a w niektórych samochodach radio Becker Mexico.

Dokumentacja i oryginalna specyfikacja

W przypadku Ferrari 330 istotne jest rozróżnienie między oryginalną specyfikacją a późniejszymi zmianami. Dotyczy to zwłaszcza rodzaju skrzyni biegów, typu gaźników Weber, felg oraz wyposażenia dodatkowego. Udokumentowana historia, zgodność numerów i fabryczna kolorystyka są ważnymi punktami identyfikacji konkretnego auta.

330 GT 2+2 było oferowane na rynkach europejskich i amerykańskich. Właścicielami tego modelu byli między innymi książę Niderlandów oraz John Lennon.

Podsumowanie Ferrari 330

Ferrari 330 to zróżnicowana rodzina modeli V12 z lat 1963–1968. 330 America tworzyło pomost między 250 GTE a późniejszym 330 GT 2+2, natomiast 330 GTC i GTS reprezentowały dwumiejscowe coupé oraz spydera Pininfariny. Dla nabywcy 330 GT 2+2 najważniejsze pozostaje precyzyjne ustalenie wersji – Serie I, Interimsserie lub Serie II – oraz weryfikacja zgodności silnika, skrzyni, nadwozia i wyposażenia z dokumentacją samochodu.