Historia Austin-Healey 3000

Austin-Healey 3000 zadebiutował w 1959 roku jako rozwinięcie Austin-Healey 100-6. Nazwa wprost odnosi się do pojemności 2912 cm³: pod maską pracował benzynowy, rzędowy silnik sześciocylindrowy OHV. Był to najlepiej znany przedstawiciel rodziny „Big Healey”, czyli dużych sportowych Austinów-Healeyów.

Geneza marki sięga porozumienia zawartego w 1952 roku między Austin Motor Company, należącą później do BMC, a Donald Healey Motor Company. Karoserie dla modelu 3000 wykonywał Jensen Motors, natomiast końcowy montaż odbywał się w zakładzie BMC MG Works w Abingdon, obok samochodów MG.

3000 od początku miał też poważne ambicje sportowe. BMC wystawiała go w rajdach do połowy lat 60.; model odnosił sukcesy między innymi w Liège–Rome–Liège, Spa–Sofia–Liège, Alpine Rally oraz Rajdzie Monte Carlo. Samochody startowały również na torach Sebring, Le Mans i Mount Panorama. Produkcję zakończono w 1967 roku, po zbudowaniu około 42 926 egzemplarzy.

Ewolucja modeli Mk I, Mk II i Mk III

Mk I (1959–1961) występował jako dwumiejscowy BN7 oraz czteromiejscowy w układzie 2+2 BT7. Zachował rozstaw osi i zasadniczą formę nadwozia modelu 100-6, lecz otrzymał większy silnik 2,9 l oraz tarczowe hamulce Girling z przodu. Dwa gaźniki SU zapewniały około 124 KM.

Mk II (1961–1962) przyniósł zmodyfikowany wałek rozrządu i na krótko układ trzech gaźników SU HS4, podnosząc moc do około 132 KM. W 1962 roku pojawił się BJ7 – wersja 2+2 z podnoszonymi szybami bocznymi zamiast zdejmowanych kurtynek.

Mk III (1963–1967) nosił oznaczenie BJ8 i był najdojrzalszym wariantem 2+2. Silnik otrzymał dwa duże gaźniki SU HD8, a moc wynosiła około 148–150 KM. Wnętrze wyróżniała deska z orzechowego forniru, a miękki dach był prostszy w obsłudze. Od 1964 roku wersja Phase 2 dostała zmienione prowadzenie tylnej osi, większy skok zawieszenia i prześwit zwiększony o około 3 cm.

Co wyróżnia Austin-Healey 3000

Austin-Healey 3000 zestawia długą maskę brytyjskiego roadstera z dużą, sześciocylindrową jednostką i konstrukcją stworzoną z myślą o szybkiej jeździe po szutrowych odcinkach. Przednie tarcze Girling, tylne bębny, czterobiegowa skrzynia ręczna oraz opcjonalny overdrive działający na trzecim i czwartym biegu tworzą bardzo charakterystyczną specyfikację.

Typowe dla 3000 są druciane obręcze mocowane centralną nakrętką typu knock-off, dostępne w odmianie 60- lub 72-szprychowej. W wyposażeniu spotyka się ogrzewanie, regulowaną kolumnę kierowniczą, hardtop, pokrowiec tonneau, dodatkowe halogeny, radio oraz rajdowy Tripmaster. Istotne dla oryginalności są zgodne numery podwozia, silnika i nadwozia, potwierdzane dokumentem Heritage/BMIHT Certificate.

Dane techniczne Austin-Healey 3000

Wersje szczególne i odmiany sportowe

Za najbardziej cenioną odmianę drogową uchodzi Austin-Healey 3000 Mk III BJ8 Phase 2 z lat po modernizacji z 1964 roku. Łączy mocniejszy silnik z wyposażeniem Mk III oraz zmienioną geometrią i większym skokiem tylnego zawieszenia.

Osobną kategorię tworzą samochody rajdowe oraz repliki Works. Budowano je w specyfikacji sportowej z aluminiowymi panelami nadwozia, dodatkowymi wzmocnieniami, klatką bezpieczeństwa, powiększonymi zbiornikami, dodatkowymi przyrządami i wlotami powietrza. W mocniej zmodyfikowanych autach stosowano także gaźniki Weber i bardziej wydajne silniki.

Słabe punkty i kontrola przed zakupem

Wczesne Austin-Healey 3000 mają niski prześwit, dlatego szczególnej kontroli wymagają dolne partie podwozia oraz układ wydechowy. Tłumiki w tych samochodach bywają narażone na uszkodzenie; problem ograniczono po zmianach wprowadzonych w Mk III Phase 2.

Warto sprawdzić działanie hamulców – z przodu pracują tarcze, z tyłu bębny – oraz stan tylnej osi, resorów piórowych i dźwigniowych amortyzatorów. Przy egzemplarzach na kołach drucianych należy ocenić stan szprych, centralnych nakrętek i mocowania kół. W samochodzie z overdrive’em istotna jest poprawna praca nadbiegu na trzecim oraz czwartym przełożeniu.

Duże znaczenie ma zgodność numerów z dokumentacją fabryczną. Certyfikat BMIHT/Heritage, faktury, instrukcje, książka serwisowa lub dokumenty FIVA pozwalają potwierdzić historię konkretnego egzemplarza.

Silnik, skrzynia i prowadzenie

Duża pojemność i sześć cylindrów nadają 3000 głęboki, wyraźnie rajdowy ton wydechu. Silnik Mk I z dwoma gaźnikami SU rozwija około 124 KM, Mk II z trzema SU HS4 około 132 KM, zaś BJ8 Mk III z dwoma SU HD8 około 148–150 KM. Najmocniejszy BJ8 osiąga około 195 km/h.

Czterobiegowa skrzynia manualna może współpracować z overdrive’em, który obejmuje trzeci i czwarty bieg. Napęd trafia na tylną oś; z tyłu pracuje sztywny most na resorach piórowych. To układ trwały i zgodny z rajdowym rodowodem samochodu, ale wyraźnie różniący się reakcjami od późniejszych sportowych aut z niezależnym zawieszeniem tylnej osi.

1. Mk I BN7/BT7 – 124 KM, dwa gaźniki SU, wersja 2-miejscowa lub 2+2.
2. Mk II BN7/BT7 – około 132 KM i trzy gaźniki SU HS4.
3. Mk III BJ8 – około 148–150 KM, dwa SU HD8, deska z orzechowego forniru i podnoszone szyby.
4. BJ8 Phase 2 – od 1964 roku, z większym prześwitem oraz zmodyfikowanym prowadzeniem tylnej osi. undefined

Nadwozie i wnętrze

Sylwetkę 3000 stworzył Gerry Coker już w 1952 roku. Ma ona proporcje typowe dla dużego brytyjskiego roadstera: bardzo długą maskę, krótkie zwisy, wyraźnie zaznaczone błotniki oraz nisko osadzoną kabinę. Karoserie wykonywane przez Jensen Motors mogły być malowane dwu- lub trzybarwnie; spotyka się zestawienia Healey Blue z Old English White, Colorado Red z Ivory White oraz British Racing Green.

Wnętrze zależy od wersji. BN7 był dwumiejscowy, podczas gdy BT7, BJ7 i BJ8 oferowały układ 2+2 z niewielką tylną kanapą, odpowiednią raczej dla dzieci lub bagażu. Tapicerkę wykonywano ze skóry albo tworzywa Ambla, a podłogę wykańczano wykładziną welurową lub gumową. Mk III rozpoznaje się po desce rozdzielczej z orzechowego forniru.

Do poszukiwanych dodatków należą chromowane koła druciane, zdejmowany hardtop, tonneau cover, halogenowe lampy pomocnicze, zewnętrzne lusterka, radio, podświetlane wskaźniki Smiths i drewniana kierownica Moto-Lita.

Dokumentacja, kierownica i zastosowanie

Austin-Healey 3000 był budowany zarówno z kierownicą po lewej, jak i po prawej stronie. Znaczna część produkcji trafiała do Stanów Zjednoczonych, dlatego w Europie można spotkać auta eksportowe w specyfikacji LHD, a także samochody później przebudowane między LHD i RHD.

Warto odróżnić zachowany samochód seryjny od egzemplarza zmodyfikowanego pod rajdy historyczne. Zmiany takie jak wydech ze stali nierdzewnej, boczny wydech, dodatkowe światła czy Tripmaster pasują do sportowego charakteru 3000, lecz dokumentacja wykonania i zakres przeróbek są kluczowe przy ocenie konkretnego auta.

Podsumowanie

Austin-Healey 3000 to produkowany w latach 1959–1967 brytyjski samochód sportowy z sześciocylindrowym silnikiem 2912 cm³, napędem tylnej osi i konstrukcją ramową. W historii modelu najważniejsze są Mk I BN7/BT7, Mk II z trzema gaźnikami SU oraz Mk III BJ8 o mocy około 148–150 KM.

Przy wyborze warto zwrócić uwagę na odmianę nadwoziową, obecność overdrive’u, stan podwozia i wydechu, koła druciane oraz dokumentację potwierdzającą zgodność numerów. BJ8 Phase 2 wyróżnia się poprawionym prześwitem i zawieszeniem, natomiast auta w specyfikacji rajdowej wymagają dokładnego sprawdzenia pochodzenia zastosowanych modyfikacji.