ISO Grifo – samochód klasyczny na sprzedaż

Historia ISO Grifo

ISO Grifo powstało w Bresso jako odpowiedź Iso Rivolta na europejskie samochody GT marek Ferrari i Maserati. Za firmą stał Renzo Rivolta, przemysłowiec, który po II wojnie światowej skierował działalność przedsiębiorstwa w stronę samochodów Grand Touring.

Kluczową postacią projektu był Giotto Bizzarrini – były inżynier Ferrari, późniejszy twórca silnika Lamborghini V12. W 1963 roku na Salonie Samochodowym w Turynie pokazano dwa prototypy: luksusowe coupé A3/L oraz wyścigowe A3/C. Wczesny prototyp zwracał uwagę chromowanym wylotem między przednim nadkolem i słupkiem A, przez który było widać fragment układu wydechowego; rozwiązanie to nie trafiło do samochodu seryjnego.

Produkcja Grifo ruszyła w 1965 roku, po premierze wersji GL we Frankfurcie, i trwała do upadku Iso w 1974 roku. W całym okresie zbudowano 413 egzemplarzy. Formuła auta była wyjątkowo konkretna: włoskie podwozie i stylizacja, a do tego łatwo dostępna, mocna jednostka V8 ze Stanów Zjednoczonych.

Rozwój modelu ISO Grifo

Punktem wyjścia dla drogowego Grifo było A3/L (Luxury). Seryjny samochód funkcjonował jako Grifo GL i początkowo korzystał z silnika Chevrolet 327 o pojemności 5354 cm³. Pierwsza seria, określana jako Series I, powstawała do 1970 roku.

W 1970 roku przeprowadzono najważniejszą zmianę nadwozia: zastosowano chowane reflektory, przez co przód stał się niższy optycznie i bardziej gładki. Modele po modernizacji należą do Series II. Ostatni etap rozwoju przyniósł IR-8 z napędem Ford Boss 351 oraz wyższą atrapą wlotu na masce.

Obok samochodów drogowych rozwijano wyścigowe A3/C (Corsa). Bizzarrini przygotował dla nich lekką konstrukcję, a nadwozia wykonywała w Modenie Carrozzeria Sports Cars Pietro Drogo. A3/C startowały między innymi w 24-godzinnym wyścigu Le Mans, gdzie zastosowano układ z silnikiem przesuniętym głęboko ku środkowi auta.

Najważniejsze cechy ISO Grifo

• Włosko-amerykańska koncepcja GT: Gran Turismo zaprojektowane we Włoszech, lecz napędzane amerykańskimi V8.
• Autorzy konstrukcji: za technikę odpowiadał Giotto Bizzarrini, a sylwetkę dla Bertone narysował Giorgetto Giugiaro.
• Klasyczne elementy jezdne: napęd tylnej osi, amortyzatory Koni, opony Dunlop oraz centralnie mocowane felgi Campagnolo; fabrycznie miały szerokość 6 cali.
• Hamulce i skrzynie: stosowano hamulce tarczowe Girling oraz czterobiegowe przekładnie BorgWarner Top Loader, ZF lub Chevrolet T10. Spotyka się również pięciobiegowe Tremec jako późniejszą modyfikację.
• Kierownica po prawej stronie: Grifo produkowano zarówno jako LHD, jak i RHD; w pierwszej serii auta RHD stanowiły około 34 sztuk.

W obrębie rodziny ISO Grifo samochody bez dodatkowego kodu wersji stanowią 77,6%, wobec 22,4% dla oznaczenia GL 400. Ich udział w zainteresowaniu wynosi 82,9%, podczas gdy GL 400 osiąga 17,1%.

Dane techniczne ISO Grifo

Wersje specjalne ISO Grifo

Grifo 7 Litri produkowano od 1968 do 1970 roku. Otrzymało silnik Chevrolet Turbofire V8 o pojemności 7 litrów i mocy 406 KM, często pięciobiegową skrzynię ZF oraz wspomaganie kierownicy. Wielki big-block wymusił wzmocnienie podwozia, zmianę mocowań silnika i charakterystyczną, wysoką osłonę na środku maski – Penthouse. Producent deklarował prędkość maksymalną 300 km/h.

Grifo Can Am, wprowadzone w 1972 roku jako następca 7 Litri, korzystało z silnika Chevrolet 454. IR-8 rozpoznaje się po wyższym wlocie na masce i napędzie Ford Boss 351. Powstały też samochody ze zdejmowanym dachem: w 1966 roku pokazano Grifo Targa, a łącznie zbudowano 17 egzemplarzy Targa.

Wyścigowe A3/C różniło się od drogowego A3/L nie tylko przeznaczeniem. Miało lżejsze nadwozie, silnik przesunięty ku środkowi, aluminiową chłodnicę wody, homologowany przez FIA zbiornik paliwa, przeszklenia z pleksi oraz wyposażenie torowe, w tym fotele Sabelt Racing i materiały ognioodporne we wnętrzu.

Na co zwrócić uwagę przed zakupem ISO Grifo

W przypadku Grifo istotne jest ustalenie zgodności konkretnego egzemplarza z jego specyfikacją: rodzaju silnika, skrzyni biegów, przełożenia tylnego mostu, typu nadwozia oraz wersji LHD lub RHD. W samochodach zmodernizowanych warto rozróżnić elementy fabryczne od późniejszych zmian, takich jak pięciobiegowa przekładnia Tremec, szersze siedmiocalowe felgi Campagnolo czy elektryczne wspomaganie kierownicy.

Szczególnej weryfikacji wymaga Grifo 7 Litri. Duży Chevrolet 427 wymagał zmienionych mocowań, mocniejszego podwozia i maski Penthouse, a wysoka temperatura pracy tego silnika prowadziła do uszkodzeń jednostek napędowych. Przy samochodach po renowacji znaczenie mają dokumentacja fotograficzna, karta budowy oraz fabryczny certyfikat urodzenia Iso. Oryginalne lub nowe-stare części NOS są ważnym elementem profesjonalowej restauracji.

Silniki, skrzynie i prowadzenie ISO Grifo

Grifo łączyło amerykański moment obrotowy V8 z włoskim podwoziem GT. Napęd trafiał na tylną oś, a różne przełożenia mostu – przykładowo 2.88 stosowane w Europie – wpływały na charakter auta podczas jazdy na trasie. Sportowe amortyzatory Koni, opony Dunlop i hamulce tarczowe Girling tworzyły zestaw dobrany do szybkiej turystyki.

Najważniejsze odmiany napędowe:

1. Grifo GL / 5.4 V8 Chevrolet – silniki o pojemności 5,4 litra i mocy 300–395 KM; podawane osiągi to 247 km/h oraz 0–100 km/h w 6,4 s.
2. Grifo 7 Litri – Chevrolet 427 Turbofire, 7 litrów i 406 KM; odmiana z charakterystycznym Penthouse na masce.
3. Grifo Can Am – późniejsza wersja z Chevrolet 454.
4. Grifo IR-8 – końcowa odmiana z silnikiem Ford Boss 351; wyróżnia ją wyższy wlot powietrza na masce.

Czterobiegowy BorgWarner Top Loader był jednym z rozwiązań stosowanych w Grifo, obok skrzyń ZF i Chevrolet T10. W 7 Litri pięciobiegowa ZF występowała często, a w części samochodów spotyka się później montowane przekładnie Tremec. undefined

Nadwozie i wnętrze ISO Grifo

Nadwozie Grifo zaprojektował Giorgetto Giugiaro dla Bertone. Niska, opływowa bryła coupé ma długą maskę, szerokie tylne błotniki i mocno zaznaczoną linię pasa. W samochodach Series II z 1970 roku reflektory ukryto pod klapkami, zmieniając charakter przedniej części nadwozia.

Drogowe Grifo miało stalowe poszycie. Najbardziej rozpoznawalnym detalem wersji 7 Litri jest Penthouse – duża centralna wypukłość maski niezbędna dla wysokiego silnika Chevrolet 427. IR-8 również otrzymał wyższy wlot na masce.

W wyposażeniu podwozia wyróżniają się felgi Campagnolo z centralną nakrętką. Fabrycznie miały 6 cali szerokości, a siedmiocalowe obręcze pojawiają się w samochodach zmodyfikowanych. Kontrastem dla drogowego, komfortowego charakteru GL są A3/C z pleksi w szybach, wyposażeniem Sabelt Racing i rozwiązaniami przygotowanymi pod starty długodystansowe.

ISO Grifo w sporcie historycznym

Wyścigowe A3/C związało nazwę Grifo z Le Mans już w połowie lat 60. Samochód był prowadzony w 24-godzinnym wyścigu Le Mans w 1964 roku przez Edgara Berneya i Pierre’a Nobleta. Niektóre egzemplarze Grifo mogą startować obecnie w imprezach historycznych, w tym Le Mans Classic.

Po latach pojawił się projekt ISO Grifo 90. Marcello Gandini zaprojektował jego nadwozie, Gian Paolo Dallara opracował podwozie bazujące na mechanice Corvette, a moc silnika podniesiono do 440 KM. Produkcję rozpoczęto w 2010 roku; powstało 12 samochodów.

Podsumowanie: ISO Grifo

ISO Grifo jest włoskim Gran Turismo produkowanym w latach 1965–1974, z techniką Giotta Bizzarriniego i stylistyką Giorgetta Giugiaro dla Bertone. Drogowe GL łączyły stalowe nadwozie z amerykańskimi V8 Chevrolet, a późniejsze IR-8 otrzymały silnik Ford Boss 351. Dla miłośników najbardziej charakterystycznych odmian kluczowe są Grifo 7 Litri z 406-konnym V8 i maską Penthouse, Can Am, Targa oraz wyścigowe A3/C.