Zündapp Janus – oldtimer do kupienia

Historia Zündappa Janusa

Zündapp Janus powstał na bazie projektu Dornier Delta, opracowanego przez Claudiusa Dorniera. Prototyp Delta nie trafił do produkcji seryjnej, dlatego Zündapp nabył licencję, dopracował wybrane rozwiązania techniczne i rozpoczął produkcję pod własną marką w 1957 roku.

Nazwa Janus nawiązuje do rzymskiego boga o dwóch twarzach. Trafnie opisuje samochód, który niemal równie łatwo można oglądać z przodu, jak i z tyłu: otrzymał identycznie pomyślane drzwi na obu końcach nadwozia. Przedni pasażerowie siedzieli twarzą w kierunku jazdy, a dwoje pasażerów z tyłu – plecami do nich, zwrócone w przeciwną stronę.

Produkcję zakończono już w 1958 roku po zbudowaniu 6 902 egzemplarzy. W tym samym czasie nabywcy coraz częściej wybierali większe auta; Volkswagen Garbus, należący do wyższej klasy, był cenowo bliski mikrosamochodom. Janus pozostał więc krótkim, lecz technicznie niecodziennym rozdziałem w dziejach Zündappa.

Geneza i miejsce Janusa w historii marki

Bezpośrednim poprzednikiem konstrukcyjnym Janusa był Dornier Delta. To właśnie z tego projektu przejęto zasadę maksymalnego wykorzystania krótkiego nadwozia przez układ siedzeń dos-à-dos oraz drzwi umieszczone na obu krańcach kabiny.

W historii Zündappa Janus nie miał ani samochodowego poprzednika, ani następcy: był jedynym automobilem wyprodukowanym przez markę znaną przede wszystkim z motocykli. Produkowano go wyłącznie w latach 1957–1958.

Cechy szczególne Zündappa Janusa

Najbardziej charakterystycznym elementem Janusa jest kabina z dwoma drzwiami – przednimi i tylnymi. Cztery osoby zajmowały miejsca w dwóch rzędach ustawionych plecami do siebie. Takie rozwiązanie poprawiało ilość miejsca na nogi i nad głowami mimo długości nadwozia poniżej trzech metrów, a po wykorzystaniu przestrzeni kabiny ułatwiało przewóz większych przedmiotów.

Silnik umieszczono centralnie, pomiędzy strefami pasażerskimi. W mikrosamochodzie był to układ wyjątkowy; wiązał się jednak z wyraźniejszym hałasem i zapachem pracy silnika w kabinie. Janus wyróżniał się też hydraulicznymi hamulcami na cztery koła oraz niezależnym zawieszeniem wszystkich kół.

Dane techniczne Zündappa Janusa

Wersje i odmiany

Najistotniejszą cechą Janusa nie była gama odmian, lecz jego samodzielna pozycja w ofercie Zündappa. Ten produkowany krótko mikrosamochód pozostał jedynym samochodem marki, a jego rozpoznawalność budują przede wszystkim układ dos-à-dos, podwójny dostęp do kabiny i centralny silnik.

Punkty wymagające uwagi

Przy ocenie Zündappa Janusa warto szczególnie sprawdzić elementy wynikające z jego nietypowej architektury. Centralnie umieszczony silnik znajduje się blisko przedziału pasażerskiego, dlatego istotne są stan jego osłon oraz odczuwalny w kabinie hałas i zapach podczas pracy.

Kontroli wymaga również hydrauliczny układ hamulcowy na cztery koła oraz działanie niezależnego zawieszenia. Warto sprawdzić mechanizmy obu drzwi i ich prawidłowe dopasowanie, ponieważ dostęp do wnętrza odbywa się zarówno od przodu, jak i od tyłu auta.

Silnik, skrzynia biegów i prowadzenie

Jednocylindrowy silnik 248 cm³ o mocy około 14 KM rozpędza Janusa do 85 km/h. Niska masa własna – 425 kg – była niezbędna, aby niewielka jednostka napędowa mogła zapewnić użyteczną dynamikę mikrosamochodu.

Czterobiegowa skrzynia ręczna ma dźwignię po lewej stronie kierowcy i układ zmiany przełożeń analogiczny do motocyklowego. To detal dobrze oddający motocyklowe korzenie Zündappa. Niezależne zawieszenie oraz hydrauliczne hamulce czterech kół należały do rozwiązań wpływających na zachowanie auta na drodze. undefined

Nadwozie i wnętrze

Sylwetka Zündappa Janusa podporządkowana została organizacji wnętrza. Nadwozie jest krótsze niż trzy metry, a mimo to mieści cztery osoby dzięki siedzeniom ustawionym tyłem do siebie. Kierowca i pasażer z przodu patrzą w kierunku jazdy, natomiast pasażerowie tylnej kanapy podróżują tyłem.

Najbardziej niezwykłym detalem stylistyczno-użytkowym są drzwi na obu końcach kabiny. Nie są dodatkiem do konwencjonalnego nadwozia, lecz podstawą całej koncepcji Janusa. Przód i tył auta tworzą dwa równorzędne wejścia, co bezpośrednio koresponduje z nazwą modelu.

Janus w kulturze popularnej

Zündapp Janus pojawił się w animowanym filmie „Auta 2”. Samochód występuje tam jako antagonista pod imieniem Profesor Zündapp.

Podsumowanie

Zündapp Janus z lat 1957–1958 to czteromiejscowy mikrosamochód o konstrukcji wywodzącej się z Dorniera Delta. Wyróżniają go drzwi z przodu i z tyłu, układ siedzeń dos-à-dos, centralny jednocylindrowy silnik 248 cm³ o mocy około 14 KM oraz czterobiegowa skrzynia ręczna o motocyklowym charakterze sterowania. Przy długości poniżej trzech metrów, masie 425 kg i prędkości maksymalnej do 85 km/h Janus pozostaje jedynym samochodem wyprodukowanym przez Zündappa.